Hamilelikte Yapılan Kan ve İdrar Tahlilleri Nelerdir?

Hamilelikte Yapılan Kan ve İdrar Tahlilleri Nelerdir?

Hamilelikte Yapılan Kan ve İdrar Tahlilleri Nelerdir?

Hamilelikte Yapılan Kan ve İdrar Tahlillerinin Anlamları

Hamileliğin sıkıntısız ve problemsiz geçmesi hedeflenir. Daha önce herhangi bir hastalık geçirmemiş, doğum yapmamış, sağlıklı doğum gerçekleştirmiş, ailesinde genetik rahatsızlık olmayan, gebeliğinde ve bebeğinde herhangi bir probleme rastlanmamış kişilerin durumu düşük riskli gebelik olarak değerlendirilir. Hamilelikte yapılan kan ve idrar tahlilleri gebelik sürecinin ve doğum sonrasını az çok tahmin etmek ve risk olursa tedavi etmek amacıyla yapılır.

Değerleri normal olan düşük riskli gebeliklerin doğumu ve doğum sonrası genellikle normal seyreder. Gebeliğin başından sonuna kadar genellikle aynı temel incelemeler her bayana yapılır. Bu tetkik ve tahliller rutin incelemelerdir. Gebelik öncesinde veya gebelik sırasında risk faktörleri ortaya çıkarsa o zaman ileri incelemeler yapılmaktadır. Bu incelemeler kişisel bazda değerlendirilip yapılır.

 Temel Rutin İncelemeler

Gebeler ilk olarak Jinekolojik muayeneye alınır. Pelvik muayene neticesinde gebeliği olumsuz etkileyecek enfeksiyon, genital kitle, kanser ve kanser öncesi lezyonlar veya doğumsal genital anomaliler gibi durumların ortaya çıkarılması hedeflenir. Rutin jinekolojik muayene papsmear incelemesi ve ultrason eklenerek inceleme tamamlanır.

Sistem muayeneleri her zaman yapılmaz. Doğum öncesinde yapılan muayenede solunum sistemi, dolaşım sistemi, sindirim sistemi gibi durumlarda şikayetin olması durumunda kadın doğum uzmanı ilgili uzmana yönlendirir. Tansiyon ölçümü her gebelik muayenesinde tekrarlanır. Çünkü tansiyon yüksekliği ve düşüklüğü hamileliği etkileyen bir kriterdir. Annenin kilosunun düzenli takip edilmesi, karnın büyümesinin değerlendirilmesi, bebeğin anne karnındaki haritasının çıkarılması yapılan diğer rutin incelemeler arasındadır.

Kanda Bulunan Hormon Düzeyi için Yapılan Testler

Gebeliğin ve annenin sağlığını takip etmek için hamilelikte yapılan kan ve idrar tahlilleri sayısı annenin durumuna göre değişebilir. Bütün gebe anne adaylarına yapılan hormon düzeyi testleri ve anlamları şunlardır:

  • Hemogram Tam Kan Sayımı: Total T4: Vücuttaki troitlerin fonksiyonlarını düzenli olarak yerine getirip getirmediğini kontrol eden bir tahlildir. Tiroksin replasman tedavisi gören gebelerde T4 yüksek çıkar. Otoantikorların olması durumunda T4 yüksek olurken T3 düşüktür.

  • Total T3: Tiroit hormonlarının fonksiyonlarını kontrol eden diğer bir testtir. Bezlerin normalden fazla çalışması hipertiroide nede olurken az çalışması hipotiroidide neden olacaktır. T3 otoantikorların yüksek olduğu kişilerde T3 yüksek T4 ise normal olur.

  • Serbest T3: Tiroitlerin fonksiyonlarını daha kapsamlı analiz eden bir tahlil türüdür. Serbest T3 ile kandaki ani tiroit hormonlarının artış göstermesine bağlı olarak FT3 düzeyinde artış tespit edilir. Aynı anda hipotiroidizmde ise azalma söz konusu olur. uzun süre hastanede yatmakta olan bireylerde ve kronik rahatsızlıkları bulunanlarda T3 testi ile aynı şeklde FT3 tahlil oranları daha yüksek çıkar.

  • Serbest T4: Tiroit fonksiyonlarının analiz eden bir test türüdür. FT4 düzeyinin artması hipertiroidizme, FT4 düzeyinin azalması is, hipotiroidizme neden olur.

  • Tiroid Uyarıcı Hormon (TSH): Tiroid fonksiyonları tedavi sürecinde uygulanan testlerdir. TSH düzeyleri hipotroidizmde artış gösterir. Hipertiroidizmde ise azalış olur.

Gebelikte Kullanılan Kan Tahlilleri 

Gebelik mucize tıp dünyasında mucize olarak nitelendirilmektedir. Bu mucizenin problemsiz seyir gösterip doğumun gerçekleşmesi için hamilelikte yapılan kan ve idrar tahlilleri aksatılmamalıdır. Buna göre her gebe bayana uygulanması gereken kan tahlilleri şunlardır:

  • Red Blood Cells (RBC): Kan hücreleri içerisinde bulunan alyuvar ve eritrosit miktarını ölçen kan tahlilidir. Genellikle oksijen taşıyan hücreler olarak bilinirler. Ağır egzersiz yapılan ve hareketli geçen günlerde RBC oranı artar. Yüksek rakımda yaşayıp bol oksijen alan bayanlarda RBC sayılarında artış görülür. RBC oranının düşük çıkması kansızlığa neden olur. Aneminin yani kansızlığın giderilmesi gerekir. Bunun için ilaç tedavisi uygulanır.

  • Hemoglobin HB (HGB): Kan içerisinde bulunan alyuvar ve oksijen oranlarını tespit eden bir testtir. Kan içerisinde bulunan hemoglobin miktarını ölçer. Kansızlık veya kan kaybı yaşanması durumlarında HGB testi anne adaylarına uygulanır. Eritosit sayısının normalden fazla olup olmadığı da bu testle anlaşılır. Böylece gerekli tedavi ve tedbirler alınır.

  • Hematokrit ( HCT): Kanın içindeki hemoglobin ve eritrosit miktarını ölçen testtir. Kanın içinde yer alan çeşitli elemanların saf kana olan oranlarını gösteren önemli bir tahlildir. Su kaybının olduğu durumlarda ve yüksek rakımlı yerlerde yaşayan bayanlarda hematokrit miktarı fazla çıkar. Anemi ve kan kayıplarında azalır.

  • Mean Corpuscular Volume (MCV): Kanda bulunan eritrositlerin ortalama olarak büyüklüğünü gösteren tahlillerdir. MCV, Hamilelikte yapılan kan ve idrar tahlilleri arasında tam kan sayımında çok dikkate alınan bir bulgudur. Hamilelikte yapılan en önemli tahlillerden biridir. Anne adayının kan hücrelerinin şekli, kırmızı kan hücrelerinin çapı hakkında bilgi verir. Talasemi hastalığı bulunan bireylerde MCV oranı düşük olur.

  • Mean Corpuscular Hemoglobin (MCH): Eritrositlerde bulunan hemoglobin miktarını detaylı olarak tespit eden tahlildir.

  • Red Cell Distrubition Width (RDW): Kanda yer alan eritrositlerin kanda kapladıkları genişlik ve dağılımı analiz eden testtir.

  • Platelets Trombosit Sayısı (PLT): Kandaki pıhtılaşmayı sağlayan hücrelerin, pıhtılaşma sistemi bozukluklarının ve hemostaz bozukluklarının analiz edilmesini sağlayan tahlildir. PLT testi neticesinde elde edilen verilere göre lösemiler, enfeksiyon hastalıkları geçirenler ve kemik iliğinin baskılanması sonucunda trombosit sayısının düştüğü görülmüştür. Akut enfeksiyon geçirenler ve demir eksikliği olanlarda trombosit sayısı artış gösterir.

  • Mean Platelet Volume (MPV): Trombositlerin büyüklüğünü ölçen ve ortalama sonuçları veren bir testtir.

  • Platelet Distrubition Width (PDW): Kandaki trombositlerin dağılım genişliğini gösteren tahlildir.

  • White Blood Cells (WBC): Vücudumuzun dışarıdan gelen saldırılarında savunma görevini yerine getiren akyuvarların, beyaz kan hücreleri içerisinde yer alan lökosit sayısını gösteren testtir. Vücudun genel sağlık durumunun analiz edilmesinde etkili bir test olduğundan hamilelikte mutlaka yaptırılmalıdır.

 Gebelikte Yapılan İdrar Tahlilleri 

Sağlıklı bebek dünyaya getirmek ve annenin gebeliği problemsiz geçirmesi için hamilelikte yapılan kan ve idrar tahlilleri dikkate alınmalıdır. Buna göre gebelere uygulanan idrar tahlilleri ve anlamları şunlardır:

  • Dansite (SG): Protein oranlarını ölçen tahlildir. Ortalama değerin 1010 ile 1020 arasında olması gerekir. Bu aralıkların dışında değer gözlendiğinde ölçüm refraktometre ismi verilen özel cihazlarla yapılır. İdrarın soğuması değerlerin değişmesine ve dansitenin artmasına neden olur.

  • PH: Ortalama hamilelik PH değerinin 6 olması gerekir. Normal insanlarda 4,8 ile 7,4 arasındadır. Soğuk su ile yapılan banyo, alkali yapıcı maddelerin fazla alınması, kan transfüzyonları ve kusmalar PH değerinin yüksek çıkmasına neden olur. C vitamini eksikliği, lösemi, dut, akut eklem romatizması, yüksek proteinli diyetler ise PH değerini azaltır.

  • Lökosit (LEU): Patalojik durumlarda idrar içerisinde yer alan lökoside rastlanır.

  • Nitrit (NIT): Nitrit üreten bakterilerin vücutta yer alması durumunda nitrit oranı yüksek çıkacaktır. Nitrit oranı yüksek çıkan gebelere hemen tedaviye başlanmalıdır. Geç kalınmamasında fayda vardır.

  • Protein (Pro): Proteine gebe bayanların idrar testlerinde çok sık rastlanır. Normal bir durumdur. Fakat hamile olmayan bayanlarda proteinin yüksek çıkması böbrek rahatsızlıklarına delalet eder. Hamilelikte protein oranının belirlenmesi tanı için önemlidir.

  • Glikoz (GLU): Gebelerde glikoz testinin negatif çıkması beklenir. Kanda glikoz oranının artması idrarda da glikozun çıkması anlamına gelir.

  • Keton (Ket): Gebelerin açlık durumuna göre idrarda bulunan keton miktarı değişiklik gösterir. Aynı zamanda yüksek ateşte de keton oranı yükselir.

  • Bilirubin (BİL): Hamilelik testlerinde çıkan bir madde olmayıp yalnızca sarılık hastalığında ortaya çıkar.   

Benzer Konular
0 Yorum
Yorum Yazın